Η Γερμανία ενέκρινε την πώληση μαχητικών Eurofighter Typhoon στην Τουρκία, σύμφωνα με άτομο που γνωρίζει τις συνομιλίες, αίροντας το βασικό εμπόδιο σε μία εξοπλιστική συμφωνία που παρέμενε «παγωμένη» λόγω των εντάσεων ανάμεσα στους δύο συμμάχους του ΝΑΤΟ.
Όπως μεταδίδει το Bloomberg, το Ομοσπονδιακό Συμβούλιο Ασφαλείας της Γερμανίας ενέκρινε προκαταρκτικό αίτημα της Άγκυρας για αγορά 40 μαχητικών, σε απόφαση που γνωστοποιήθηκε στον Τούρκο πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, τη βρετανική κυβέρνηση και τον Έλληνα πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη.
Να θυμίσουμε ότι προχθές και η Wall Street Journal μετέδιδε πως επίκειται συμφωνία. Ο δρόμος είχε ανοίξει την περασμένη Πέμπτη όταν Βρετανία και Γερμανία υπέγραψαν μια ευρεία Συνθήκη Φιλίας, εμβαθύνοντας τους δεσμούς σε τομείς που κυμαίνονται από την άμυνα έως τις μεταφορές. Στο πλαίσιο της ανακοίνωσης της Πέμπτης, η Βρετανία και η Γερμανία δεσμεύτηκαν να «επιδιώξουν κοινές εξαγωγές» για να συγκεντρώσουν παραγγελίες από άλλες χώρες για εξοπλισμό που κατασκευάζουν από κοινού, όπως το αεροσκάφος Typhoon Eurofighter και το τεθωρακισμένο όχημα Boxer.
Δέσμευση από την Άγκυρα: «Μόνο στο πλαίσιο της αλληλεγγύης του ΝΑΤΟ»
Η Τουρκία φέρεται να παρείχε διαβεβαιώσεις κατά τη διάρκεια της αξιολόγησης πως τα αεροσκάφη δεν θα χρησιμοποιηθούν εναντίον άλλου μέλους της Συμμαχίας, σύμφωνα με το ίδιο πρόσωπο που μίλησε υπό καθεστώς ανωνυμίας λόγω του εμπιστευτικού χαρακτήρα των διαβουλεύσεων.
Όπως προσθέτει η ίδια πηγή, τα σχέδια έγκρισης της πώλησης συζητήθηκαν εκ των προτέρων με τον Κυριάκο Μητσοτάκη.
Η εξέλιξη σηματοδοτεί αναθέρμανση της αμυντικής συνεργασίας μεταξύ Τουρκίας και δυτικών συμμάχων, σε μια περίοδο που η Ευρώπη ενισχύει τη δική της βιομηχανία άμυνας μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, επιδιώκοντας παράλληλα να μειώσει την εξάρτησή της από τις ΗΠΑ.
Eurofighter, F-16 και F-35: Το ευρύτερο παζλ
Η Άγκυρα, πέραν της συμφωνίας για τα Eurofighter, επιδιώκει και την έγκριση των ΗΠΑ για την αγορά νέων F-16 – τύπου στον οποίο είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος χρήστης παγκοσμίως – καθώς και των F-35, από τα οποία είχε αποκλειστεί λόγω της αγοράς ρωσικών S-400. Αν και η Κίμπερλι Γκιλφόιλ είχε ξεκαθαρίσει κατά την ακρόασή της στη Γερουσία ότι υπάρχουν λόγοι για να παραμένει αποκλεισμένη η Άγκυρα από το πρόγραμμα των F-35, ο Ντόναλντ Τραμπ φέρεται να βλέπει θετικά την προοπτική αυτή – που το Κογκρέσο προς το παρόν μπλοκάρει.
Το αίτημα για τα Eurofighter είχε υποβληθεί για πρώτη φορά τον Μάρτιο του 2023, όμως παρέμενε μπλοκαρισμένο λόγω των εντάσεων ανάμεσα σε Άγκυρα και Αθήνα για τις θαλάσσιες ζώνες και τις ενεργειακές διεκδικήσεις στην Ανατολική Μεσόγειο.
Σημάδι βελτίωσης των σχέσεων θεωρήθηκε η αποδοχή από πλευράς Γερμανίας μιας πρώτης τιμής προς την Τουρκία τον περασμένο Μάρτιο, αν και οι οικονομικοί όροι της προσφοράς δεν έχουν γίνει γνωστοί.
Ο ρόλος του Ηνωμένου Βασιλείου
Το Eurofighter Typhoon αποτελεί κοινοπραξία των BAE Systems (Ηνωμένο Βασίλειο), Airbus (Γερμανία) και Leonardo (Ιταλία). Τα μαχητικά θα κατασκευαστούν στο Ηνωμένο Βασίλειο, με σημαντικό μέρος των εξαρτημάτων να προέρχεται από τη Γερμανία.
Η βρετανική κυβέρνηση είχε στηρίξει εξαρχής την πώληση των μαχητικών στην Τουρκία, όπως και ο πρόεδρος Ερντογάν, ο οποίος είχε ασκήσει έντονες πιέσεις προς το Βερολίνο.
Εκπρόσωπος της γερμανικής κυβέρνησης αρνήθηκε να σχολιάσει, επικαλούμενος τον εμπιστευτικό χαρακτήρα των συνεδριάσεων του Συμβουλίου Ασφαλείας. Το τουρκικό υπουργείο Άμυνας δεν απάντησε άμεσα σε σχετικό αίτημα σχολιασμού. Σημειώνεται ότι η πρώτη αναφορά στην έγκριση της συμφωνίας έγινε από το γερμανικό περιοδικό Der Spiegel.
