Ομάδα Εργασίας του ΤΕΕ Δυτικής Ελλάδας, στο πλαίσιο μιας οργανωμένης προσπάθειας τεκμηριωμένης αποτύπωσης των πραγματικών συνθηκών μετακίνησης στο αστικό οδικό δίκτυο της πόλης, έχει αναλάβει το έργο της συστηματικής παρακολούθησης των κυκλοφοριακών συνθηκών στον Δήμο Πατρέων.
Η συγκεκριμένη δράση προέκυψε από την κοινή διαπίστωση ότι η κυκλοφοριακή συμφόρηση και τα προβλήματα στάθμευσης αποτελούν διαχρονικές προκλήσεις για την καθημερινή λειτουργία και βιωσιμότητα του αστικού περιβάλλοντος της Πάτρας. Ιδιαίτερα στο κέντρο της πόλης, οι συνθήκες μετακίνησης χαρακτηρίζονται πλέον από χαμηλές ταχύτητες, αυξημένους χρόνους διαδρομής και ανεπαρκή οργάνωση των χώρων στάθμευσης, με αρνητικές επιπτώσεις στην ποιότητα ζωής και στην τοπική οικονομία.
Η Ομάδας Εργασίας συγκροτήθηκε με πρωτοβουλία της Διοικούσας Επιτροπής του ΤΕΕ Δυτικής Ελλάδας, και με αντικείμενο τη μελέτη των κυκλοφοριακών συνθηκών στον Δήμο Πατρέων και την υποβολή τεκμηριωμένων κατευθύνσεων βελτίωσης, βασισμένων σε ποσοτικά και διαχρονικά δεδομένα.
Στο πρώτο στάδιο του έργου υλοποιείται πιλοτικό πρόγραμμα συστηματικής συλλογής και ανάλυσης δεδομένων χρόνων διαδρομής στο βασικό οδικό δίκτυο της Πάτρας.
Στο πλαίσιο αυτό, ολοκληρώθηκε η επιλογή ενός συνόλου βασικών διαδρομών (Πίνακας 1), οι οποίες καλύπτουν:
- κύριους οδικούς άξονες και αρτηρίες,
- διαδρομές με υψηλή κυκλοφοριακή σημασία,
- συνδέσεις περιοχών με έντονη παραγωγή και έλξη μετακινήσεων (κέντρο πόλης, νοσοκομεία, εκπαιδευτικά ιδρύματα).
Οι διαδρομές αυτές έχουν οριστεί με τρόπο ώστε να επιτρέπουν συγκρίσιμες και επαναλαμβανόμενες μετρήσεις, παρακολουθώντας τον χρόνο διαδρομής σε συγκεκριμένα τμήματα του οδικού δικτύου και όχι απλώς τη μεταβολή της εκάστοτε συντομότερης διαδρομής.
Οι μετρήσεις πραγματοποιούνται σε 5 χρονικές περιόδους της ημέρας (08:30, 12:30, 14:30, 18:30, 20:30), με στόχο:
- την αποτύπωση της χρονικής μεταβλητότητας της κυκλοφορίας,
- τον εντοπισμό επαναλαμβανόμενης συμφόρησης,
- τη σύγκριση συνθηκών μεταξύ διαφορετικών ημερών και περιόδων.
Η συλλογή των δεδομένων βασίζεται σε σύγχρονες ψηφιακές πλατφόρμες και υπηρεσίες χαρτογράφησης, επιτρέποντας αυτοματοποιημένη, διαχρονική και χαμηλού κόστους παρακολούθηση της κυκλοφορίας.
Στόχος της Ομάδας Εργασίας είναι η δημιουργία ενός διαχρονικού εργαλείου παρακολούθησης της κυκλοφορίας στην Πάτρα, το οποίο θα μπορεί:
- να τεκμηριώνει με ποσοτικά δεδομένα τα κυκλοφοριακά προβλήματα,
- να υποστηρίζει τον σχεδιασμό και την αξιολόγηση παρεμβάσεων,
- να παρέχει αντικειμενική εικόνα της λειτουργίας του οδικού δικτύου,
- να λειτουργεί συμπληρωματικά προς υφιστάμενες κυκλοφοριακές μελέτες και σχέδια βιώσιμης κινητικότητας.
Το έργο βρίσκεται σε εξέλιξη, με την Ομάδα Εργασίας να συνεχίζει τη συλλογή και ανάλυση των δεδομένων, καθώς και τη διερεύνηση τρόπων περαιτέρω αξιοποίησής τους προς όφελος της πόλης και των πολιτών.
«Η αποτελεσματική αντιμετώπιση του κυκλοφοριακού προβλήματος σε μια σύγχρονη πόλη προϋποθέτει ολοκληρωμένο σχεδιασμό, βασισμένο σε αξιόπιστα και μετρήσιμα δεδομένα, συνεχή παρακολούθηση και σαφείς μηχανισμούς εφαρμογής. Παρεμβάσεις αστικής ανάπλασης, έργα πεζοδρόμησης και ρυθμίσεις της κυκλοφορίας οφείλουν να σχεδιάζονται και να αξιολογούνται βάσει κυκλοφοριακών μετρήσεων, τεκμηριωμένων σεναρίων και επιστημονικών μοντέλων προσομοίωσης, που αποτυπώνουν τις πραγματικές επιπτώσεις τους στο σύνολο του αστικού δικτύου.
Η απουσία συστηματικής συλλογής δεδομένων, η έλλειψη μετρήσεων και η μη αξιοποίηση εγκεκριμένων κυκλοφοριακών μοντέλων ενέχει τον κίνδυνο οι παρεμβάσεις να παράγουν αντίθετα αποτελέσματα από τα επιδιωκόμενα, επιβαρύνοντας την καθημερινότητα των πολιτών και τη λειτουργικότητα της πόλης» αναφέρει για τη δράση ο Πρόεδρος του ΤΕΕ Δυτικής Ελλάδας Βαγγέλης Καραχάλιος.
«Το ΤΕΕ Δυτικής Ελλάδας υποστηρίζει ότι ο σχεδιασμός πολιτικών βιώσιμης κινητικότητας πρέπει να βασίζεται στη γνώση, την επιστημονική τεκμηρίωση και την αντικειμενική αξιολόγηση των αποτελεσμάτων. Μόνο μέσα από μετρήσιμους στόχους, τεκμηριωμένες αποφάσεις και διαρκή έλεγχο των επιπτώσεων μπορεί να διασφαλιστεί η εύρυθμη, ασφαλής και βιώσιμη λειτουργία του αστικού χώρου»
Πίνακας 1. Στοιχεία διαδρομών
| Διαδρομή | Αφετηρία | Προορισμός |
| 1 | Κυκλικός κόμβος Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου | Πανεπιστημίου – Διόδωρου |
| 2 | Πανεπιστημίου – Διόδωρου | Πανεπιστημίου – Αρέθα |
| 3 | ΝΈΟ Πατρών Αθηνών στο ύψος του Παν. Νοσοκομείου | ΝΈΟ Πατρών Αθηνών – Κανελλοπούλου |
| 4 | ΝΈΟ Πατρών Αθηνών – Κανελλοπούλου | Ηρώων Πολυτεχνείου – Νόρμαν |
| 5 | Πανεπιστημίου – Αρέθα | Πανεπιστημίου – ΝΈΟ Πατρών Αθηνών |
| 6 | ΝΈΟ Πατρών Αθηνών – Κανελλοπούλου | Πανεπιστημίου – Αγ. Σοφίας |
| 7 | Πανεπιστημίου – Αγ. Σοφίας | Ηρώων Πολυτεχνείου – Νόρμαν |
| 8 | Πανεπιστημίου – Αγ. Σοφίας | Κορίνθου – Αράτου |
| 9 | Αγ. Ανδρέου – Γούναρη | Ηρώων Πολυτεχνείου – Νόρμαν |
| 10 | Ηρώων Πολυτεχνείου – Νόρμαν | Όθωνος Αμαλίας -Γούναρη |
| 11 | Γούναρη – Κορίνθου | Κορίνθου – Αράτου |
| 12 | Κορίνθου – Αράτου | Κορίνθου – Αγ. Σοφίας |
| 13 | Κορίνθου – Αγ. Σοφίας | Γούναρη – Κανακάρη |
| 14 | Όθωνος Αμαλίας -Γούναρη | Γούναρη – Καλαβρύτων |
| 15 | Όθωνος Αμαλίας -Γούναρη | Ακτή Δυμαίων – Ελ. Βενιζέλου |
| 16 | Κορίνθου – Αγ. Νικολάου | Παλαιών Πατρών Γερμανού – 3ου Ορειβατικού |
| 17 | Αγ. Σοφίας – Κιθαιρώνος | Γούναρη – 3ου Ορειβατικού |
| 18 | Καλαβρύτων – Γεωργίου Παπανδρέου (νοσ. Αγ. Ανδρέας) | Ελ. Βενιζέλου – Γεωργίου Παπανδρέου |
| 19 | Ελ. Βενιζέλου – Γεωργίου Παπανδρέου | Γλαύκου- Ακρωτηρίου |
| 20 | Ακτή Δυμαίων – Ελ. Βενιζέλου | Πατρών Κλάους – Ελ. Βενιζέλου |
| 21 | Ακτή Δυμαίων – Ελ. Βενιζέλου | Ακτή Δυμαίων – Γλαύκου |
| 22 | Ακτή Δυμαίων – Παπαφλέσσα | Γούναρη – Κορίνθου |
| 23 | Μαιζώνος – Σμύρνης | Σμύρνης – Καλαβρύτων |
| 24 | Όθωνος Αμαλίας – 28ης Οκτωβρίου | Κορίνθου – 28ης Οκτωβρίου |
| 25 | Ακτή Δυμαίων – Τριών Ναυάρχων | Αγ. Ανδρέου – Γούναρη |
| 26 | Αγ. Σοφίας – Έλληνος Στρατιώτου | Αμερικής – Νοταρά |
| 27 | Αμερικής – Νοταρά | ΝΈΟ Πατρών Αθηνών – Αρέθα |
| 28 | ΝΈΟ Πατρών Αθηνών – Αμερικής | Αμερικής – Νοταρά |
| 29 | Γούναρη – Καραϊσκάκη | Καραϊσκάκη – Αγ. Νικολάου |
| 30 | Ελ. Βενιζέλου – Γεωργίου Παπανδρέου | Καλαβρύτων – Γεωργίου Παπανδρέου (νοσ. Αγ. Ανδρέας) |
| 31 | Νικηταρά – Αρκαδινού | Ελ. Βενιζέλου – Αγ. Ιωάννη Πράτσικα |
