Την προσδοκία να γίνει μια παραγωγική συνάντηση ανάμεσα στον υπουργό Εξωτερικών Γιώργο Γεραπετρίτη και τον Τούρκο ομόλογό του, Χακάν Φιντάν, σήμερα στην Αθήνα, εξέφρασε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης στον κ.Φιντάν. «Ελπίζω να είναι παραγωγική η συνάντηση που θα έχετε σήμερα στην Αθήνα με τον Γεραπετρίτη», του είπε.
Ο κ.Φιντάν ήταν δίπλα στον Ερντογάν, κατά τη σύντομη συζήτηση που είχαν λίγο πριν την έναρξη των εργασιών της συνόδου της Ευρωπαϊκής Πολιτικής Κοινότητας στη Βουδαπέστη ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, ο Πρόεδρος της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης και ο Πρωθυπουργός της Αλβανίας Έντι Ράμα.
Στη σύντομη αυτή άτυπη συζήτηση οι τέσσερις ηγέτες αντάλλαξαν απόψεις για το αποτέλεσμα των αμερικανικών εκλογών, τις περιφερειακές και τις διεθνείς εξελίξεις, ενώ ως προς τη σύνθεση της συνάντησης, κυβερνητικές πηγές σχολίαζαν ότι η βελτίωση των ελληνοτουρκικών σχέσεων λειτουργεί ως δίοδος για να γίνεται συζήτηση για Κυπριακό, έστω και με δεδομένες τις αποκλίνουσες θέσεις.
Ο κ.Μητσοτάκης συνάντησε και πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Σαρλ Μισέλ, μίλησαν για την ανταγωνιστικότητα της Ε.Ε. και τις αμερικανικές εκλογές, με δεδομένο ότι η Σύνοδος της Ευρωπαϊκής Πολιτικής Κοινότητας είναι η τελευταία του στη θέση του προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.
Τι αναφέρει η Λευκωσία
Σύμφωνα με τη Λευκωσία, ο κ. Χριστοδουλίδης είχε συνάντηση και συνομιλία με τον κ. Ερντογάν κατά την έναρξη των εργασιών, παρόντος και του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών Χακάν Φιντάν, ενώ στη συνέχεια προσήλθε ο κ. Μητσοτάκης και ο κ. Ράμα, όπως ανέφερε ο αναπληρωτής κυβερνητικός εκπρόσωπος Γιάννης Αντωνίου.
Ο Διευθυντής του Γραφείου Τύπου του Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας, Βίκτωρας Παπαδόπουλος, σε δική του ανάρτηση αναφέρει ότι ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης είχε την ευκαιρία, να συνομιλήσει με τον Τούρκο Πρόεδρο Ερντογάν, καθώς και με τον Τούρκο Υπουργό Εξωτερικών Χακάν Φιντάν, παραθέτοντας τις σχετικές φωτογραφίες.
Οι συνεντεύξεις Γεραπετρίτη- Φιντάν, οι προσδοκίες Αθήνας και Αγκυρας από την σημερινή συνάντηση
«Ζέσταμα» πριν από την συνάντηση την οποία θα έχουν στην Αθήνα οι υπουργοί εξωτερικών Ελλάδας και Τουρκίας στην έναρξη του Διαλόγου για την αναζήτηση τρόπων συζήτησης της διαφοράς για την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας κάνουν σήμερα οι Γιώργος Γεραπετρίτης και Χακάν Φιντάν με συνεντεύξεις που παραχώρησαν στη Hurriyet και «ΤΑ ΝΕΑ» αντίστοιχα.
Με τις συνεντεύξεις αυτές με ήπιο και διαλεκτικό τρόπο επιβεβαιώνεται η τεράστια απόσταση που χωρίζει τις δυο πλευρές, καθώς παρά την βούληση που δηλώνεται ότι υπάρχει για επίλυση των προβλημάτων, από τουρκικής πλευράς διατυπώνονται οι γνωστές σκληρές θέσεις τόσο για τα Ελληνοτουρκικά όσο και για το Κυπριακό.
Ο Φιντάν δηλώνει ότι εάν δεν υπάρξει συμφωνία στον διάλογο τότε μπορεί να γίνει προσφυγή στην διεθνή δικαιοδοσία με μια «ολιστική προσέγγιση», όρο που είχε χρησιμοποιήσει προσφάτως ο Ταγίπ Ερντογάν για να ορίσει το πακέτο των «διαφορών» και θέτει ως όρο την «άρση των επιφυλάξεων και των εμποδίων και την απαλλαγή από αβάσιμους φόβους». Δήλωση με την οποία ουσιαστικά ζητά την άρση των επιφυλάξεων που εχει θέσει η Ελλάδα στην δικαιοδοσία του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης για θέματα κυριαρχίας και εθνικής άμυνας.
Ο Φιντάν ξεκάθαρα προβάλει την τουρκική θέση για εξέταση υπό μορφή πακέτου όλων των «προβλημάτων» λέγοντας ότι «έχουμε πολλά αλληλένδετα προβλήματα που δεν μπορούν να περιοριστούν μόνο στο ζήτημα της υφαλοκρηπίδας και της ΑΟΖ. Πιστεύουμε ότι ήρθε η ώρα να αντιμετωπίσουμε όλα αυτά τα ζητήματα με βάση τον αμοιβαίο σεβασμό και τη συνεργασία».
Ο Έλληνας Υπουργός εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης, απαντώντας σε αντίστοιχες ερωτήσεις της Hurriyet δηλώνει ότι «η εθνική κυριαρχία των κρατών δεν μπορεί να είναι αντικείμενο συζήτησης ή διεθνούς δικαιοδοσίας» και απορρίπτοντας την συζήτηση υπό μορφή πακέτου προσθέτει ότι «μπορούμε να προχωρήσουμε συντεταγμένα και με αμοιβαία εποικοδομητικό πνεύμα σε μια ουσιαστική συζήτηση για την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας και της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης (ΑΟΖ), που είναι η μία και μοναδική διαφορά μεταξύ της Ελλάδας και της Τουρκίας η οποία μπορεί να αχθεί ενώπιον διεθνούς δικαιοδοσίας». Σε περίπτωση που δεν μπορεί να επιτευχθεί συμφωνία εντός εύλογου χρονικού διαστήματος «τα ενδιαφερόμενα κράτη πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να προσφύγουν στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης βάσει συνυποσχετικού» τονίζει ο Υπουργός εξωτερικών και παραδέχεται ότι πρόκειται για ένα δύσκολο εγχείρημα.
Οι δυο υπουργοί απαντούν και σε ερώτηση και για το θέμα του θαλάσσιου πάρκου στο Αιγαίο το οποίο έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις της Τουρκίας με τον Φιντάν να κατηγορεί την Ελλάδα ότι εκμεταλλεύεται οικουμενικές αξίες όπως το περιβάλλον για πολιτικούς σκοπούς και ενεργεί σαν «να μην υπάρχουμε εμείς στην άλλη όχθη του Αιγαίου» προτείνοντας συνεργασία μεταξύ των δυο χωρών. Παραπέμπει μάλιστα στην θέση που είχε εκφράσει το τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών την περασμένη άνοιξη όταν εξαγγέλθηκε το θαλάσσιο πάρκο που είχε ισχυρισθεί ότι στην περιοχή υπάρχουν «νησιά αδιευκρίνιστης κυριαρχίας» ακόμη και μέχρι τις Κυκλάδες, λέγοντας ότι «δεν χρειάζεται να επαναλάβουμε τις ευαισθησίες μας σε αυτό το θέμα».
Ο Γ. Γεραπετρίτης απαντά ότι η ελληνική πλευρά δεν έχει πρόθεση να παραπλανήσει με οποιονδήποτε τρόπο και ότι τα δυο θαλάσσια πάρκα, στο Αιγαίο και το Ιόνιο Πέλαγος, τα όρια των οποίων καθορίζονται με αυστηρά περιβαλλοντικά κριτήρια, δεν θίγουν τα δικαιώματα άλλων κρατών.
Σε ό,τι αφορά στο Κυπριακό επιβεβαιώνεται ότι η Τουρκία παραμένει σταθερά στην σκληρή γραμμή της λύσης των δυο κρατών με τον Χ. Φιντάν να «παγώνει» κάθε προσδοκία από την προγραμματιζόμενη σύγκληση άτυπης «διευρυμένης» συνάντησης υπό τον ΟΗΕ (αποφεύγει τον όρο της πενταμερούς, καθώς η τουρκική πλευρά προκρίνει την τετραμερή) επισημαίνοντας ότι «θα πρέπει πλέον να γίνει κατανοητό ότι η σελίδα της “Eπανένωσης” του νησιού της Κύπρου έχει κλείσει» και πρέπει να αναζητηθεί λύση βασισμένη στις «στις πραγματικότητες του νησιού. Υπάρχουν δύο ξεχωριστοί λαοί και δύο ξεχωριστά κράτη στο νησί. Μπορούν να ζήσουν δίπλα δίπλα με συνεργασία, ως γείτονες». Η λύση αυτή κατά τον Φιντάν θα καταστήσει εφικτό τον πλούτο, την ασφάλεια, την ελευθερία, την ειρήνη και την κυριαρχία τόσο των Ελληνοκυπρίων όσο και των Τουρκοκυπρίων».
Για την Ελλάδα είναι σαφές ότι οι διεργασίες στον ΟΗΕ αλλά και η διευρυμένη συνάντηση θα πρέπει να έχει σαφές αντικείμενο και στόχο την επιδίωξη λύσης στο πλαίσιο των αποφάσεων του ΟΗΕ και όπως τονίζει ο Γ. Γεραπετρίτης «εμείς παραμένουμε στη διάθεση του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ για να συμβάλουμε στον διάλογο για την εξεύρεση μιας δίκαιης, βιώσιμης και λειτουργικής λύσης του Κυπριακού προβλήματος στο πλαίσιο των Ψηφισμάτων του ΟΗΕ».
Η τουρκική εφημερίδα έθεσε στον Γεραπετρίτη το ερώτημα «εναντίον τίνος η Ελλάδα θα χρησιμοποιήσει τα οπλικά συστήματα με τα οποία εξοπλίζονται οι Ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις», θέμα το οποίο απασχολεί συχνά τα τουρκικά ΜΜΕ. Ο Έλληνας υπουργός περιγράφοντας το ιδιαίτερα επικίνδυνο διεθνές περιβάλλον, καθώς η περιοχή μας βρίσκεται μεταξύ δυο πολέμων, τονίζει ότι «πιστεύουμε στον διάλογο και την ειρηνική επίλυση των διαφορών στη βάση του διεθνούς δικαίου και του σεβασμού της κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας όλων των κρατών. Την ίδια στιγμή, δεν μπορούμε να αγνοήσουμε τις σύγχρονες απειλές ασφάλειας», προσθέτοντας ότι «σε αυτές τις συνθήκες, αποτελεί καθήκον μας να διασφαλίσουμε την αμυντική θωράκιση και την ενίσχυση της αποτρεπτικής ισχύος της χώρας μας. Στόχος μας είναι να μη χρειαστεί ποτέ να χρησιμοποιήσουμε τα αμυντικά μας μέσα, διότι σε περίπτωση που γίνει αυτό, η διπλωματία μας θα έχει αποτύχει».
Καθώς αυτή η διαδικασία διαλόγου είναι προφανές ότι αντιμετωπίζει ανυπέρβλητα εμπόδια λόγω των αξιώσεων και διεκδικήσεων της Τουρκίας, η Αθήνα αποδίδει ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την επόμενη ημέρα ενός ενδεχόμενου αδιεξόδου με τον Γ. Γεραπετρίτη να τονίζει στην συνέντευξη του στην Hurriyet ότι «σε κάθε περίπτωση, πρέπει να διατηρήσουμε καλή συνεργασία και ωφέλιμους διαύλους επικοινωνίας», καθώς «η μόνιμη ένταση, η εχθροπαθής ρητορική και ο διαρκής κίνδυνος θερμού επεισοδίου δεν ωφελούν κανέναν. Πρωτίστως, δεν ωφελούν τους δύο λαούς»…
Οι δυο υπουργοί θα συναντηθούν σήμερα το πρωί στις 10:30 στο Υπουργείο Εξωτερικών και στις 12:30 θα προβούν σε δηλώσεις, χωρίς να προβλέπονται ερωτήσεις δημοσιογράφων. Ο Χακάν Φιντάν θα μεταβεί και στην τουρκική πρεσβεία όπου είθισται να συναντάται με τους ψεδομούφτηδες και με εκπροσώπους της λεγόμενης «Ανώτατης Συμβουλευτικής Επιτροπής Τούρκων Δυτικής Θράκης».
