«Το σοσιαλιστικό μοντέλο δεν λειτούργησε», λένε οι πολίτες στη Βολιβία.
Στις κάλπες προσέρχονται σήμερα οι πολίτες της Βολιβίας εν μέσω σοβαρής οικονομικής κρίσης για να εκλέξουν τον επόμενο πρόεδρό τους σε μια εκλογική αναμέτρηση στην οποία η δεξιά δείχνει να βρίσκεται σε θέση να κλείσει τον κύκλο κυριαρχίας της αριστεράς στα πολιτικά πράγματα της χώρας, τον οποίο άνοιξε πριν από είκοσι χρόνια ο πρώην πρόεδρος Έβο Μοράλες.
Η χώρα των Άνδεων των 11,3 εκατομμυρίων κατοίκων ψηφίζει σήμερα υπό τη σκιά της έλλειψης δολαρίων και καυσίμων, συνεπεία της οικονομικής κρίσης, και με το βλέμμα στραμμένο στις τιμές. Ο πληθωρισμός σε ετήσια βάση φτάνει σχεδόν το 25%, ποσοστό ρεκόρ σε 17 χρόνια.
Ο άλλοτε υποστηριζόμενος από τον Μοράλες, αλλά τώρα σε σύγκρουση μαζί του, απερχόμενος πρόεδρος της χώρας Λουίς Άρσε, στον οποίο καταλογίζονται ευθύνες για την κατάσταση αυτή, δεν έθεσε υποψηφιότητα για μια δεύτερη θητεία.
Ο Ανδρόνικο Ροδρίγκες, ο πρόεδρος της Γερουσίας επίσης προερχόμενος από την αριστερά, και ο υποψήφιος του Κινήματος Προς τον Σοσιαλισμό (MAS) που βρίσκεται στην εξουσία από το 2006 Εδουάρδο δελ Καστίγιο, βρίσκονται πολύ πίσω στις δημοσκοπήσεις.
«Ο κόσμος συνειδητοποίησε ότι τα είκοσι τελευταία χρόνια δεν εξυπηρέτησαν σε τίποτα», δήλωσε ο Μιγκέλ Άνχελ Μιράντα, ένας 21χρονος φοιτητής στην Λα Πας. «Το σοσιαλιστικό μοντέλο δεν λειτούργησε», λέει.
Οι δημοσκοπήσεις
Στο πλαίσιο αυτό, δύο υποψήφιοι της δεξιάς, ανάμεσα στους οκτώ που έχουν κατέβει στις εκλογές, ανταγωνίζονται για την πρώτη θέση: ο 66χρονος κεντροδεξιός επιχειρηματίας Σαμουέλ Δόρια Μεδίνα και ο 65χρονος δεξιός πρώην πρόεδρος Χόρχε Κιρόγα.
Οι τελευταίες δημοσκοπήσεις πιστώνουν στον πρώτο 21% των ψήφων και στον δεύτερο 20%, έναντι 5,5% που προβλέπουν ότι εξασφαλίζει ο Ανδρόνικο Ροδρίγκες και 1,5% ο Εδουάρδο δελ Καστίγιο. Τα ποσοστά αυτά υπολογίζονται με βάση το σύνολο του εκλογικού σώματος.
Άνευ εκπλήξεως, τα δύο φαβορί αναμένεται να αναμετρηθούν για την προεδρία σε έναν δεύτερο γύρο των προεδρικών εκλογών στις 19 Οκτωβρίου.
Και οι δύο υπόσχονται να αλλάξουν το κρατικό μοντέλο που εγκαθίδρυσε ο Έβο Μοράλες, εξέχουσα φυσιογνωμία της λατινοαμερικανικής αριστεράς. Υπό την προεδρία του (2006-2019) η φτώχεια μειώθηκε και το ΑΕΠ τριπλασιάστηκε, όμως η πτώση των εσόδων από το φυσικό αέριο από το 2017 βύθισε τη χώρα σε κρίση.
«Τα πράγματα πάνε άσχημα, δεν υπάρχει βενζίνη, ντίζελ, αέριο», λέει η 47χρονη πλανόδια πωλήτρια στη Λα Πας Σατουρνίνα Σαχουίρα, μια ιθαγενής Αϊμάρα για χρόνια πιστή στο κυβερνών κόμμα, δείχνοντας την απογοήτευση ενός πληθυσμού που ωστόσο επωφελήθηκε από τις κοινωνικές πολιτικές εδώ και είκοσι χρόνια.
«Αυτό που επιδιώκουν σήμερα οι άνθρωποι είναι επιστροφή στην σταθερότητα», σημείωσε η Ντανιέλα Οσόριο Μισέλ, ερευνήτρια στο Γερμανικό Ινστιτούτο Παγκόσμιων και Περιφερειακών Μελετών.
Εκτός από πρόεδρο και αντιπρόεδρο, οι σχεδόν 8 εκατομμύρια ψηφοφόροι της Βολιβίας ψηφίζουν σήμερα για να εκλέξουν τα νέα μέλη των δύο σωμάτων του κοινοβουλίου τους.
