Ο εκλεγμένος πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, απείλησε και σήμερα, Κυριακή 22 Δεκεμβρίου, να επαναφέρει τον έλεγχο της Αμερικής την Διώρυγα του Παναμά, κατηγορώντας τον Παναμά για υπερβολικές χρεώσεις στη χρήση της διόδου της Κεντρικής Αμερικής, η οποία επιτρέπει στα πλοία να διασχίζουν τον Ειρηνικό και τον Ατλαντικό, αναφέρει το πρακτορείο Reuters.
Στις σημερινές του δηλώσεις κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης AmericaFest 2024, όπως μεταδόθηκαν από το τηλεοπτικό μέσο Fox News, ο Τραμπ είπε πως η διώρυγα του Παναμά έχει πέσει «σε λάθος χέρια» και πως αν αυτό δεν αλλάξει αυτό, θα επιστρέψει στις ΗΠΑ «άμεσα και χωρίς δεύτερη σκέψη». «Προειδοποιώ την κυβέρνηση του Παναμά να συμμορφωθεί με τις απαιτήσεις μας και να δράσει ανάλογα», πρόσθεσε ο Τραμπ.
Σημειώνεται ότι ο Τραμπ, σε ανάρτησή του το βράδυ του Σαββάτου στην πλατφόρμα Truth Social, προειδοποίησε, επίσης, για την πιθανή κινεζική επιρροή στη δίοδο, δηλώνοντας ότι η διώρυγα δεν πρέπει να διοικείται από την Κίνα.
Αν και η Κίνα δεν ελέγχει ούτε διαχειρίζεται τη διώρυγα, μια θυγατρική της CK Hutchison Holdings με έδρα το Χονγκ Κονγκ (0001.HK) διαχειρίζεται από καιρό δύο λιμάνια στην είσοδο της Καραϊβικής και του Ειρηνικού στη διώρυγα.
«Γελοία» τα τέλη του Παναμά
«Τα τέλη που χρεώνει ο Παναμάς είναι γελοία, ειδικά όταν αναλογιστεί κανείς τη γενναιοδωρία που έχει δείξει η Αμερική προς τον Παναμά», έγραψε ο Τραμπ στην ανάρτησή του στο Truth Social.
«Δεν δόθηκε προς όφελος άλλων, αλλά ως ένδειξη συνεργασίας με εμάς και τον Παναμά. Εάν δεν τηρηθούν οι ηθικές και νομικές αρχές αυτής της μεγαλόψυχης χειρονομίας, τότε θα απαιτήσουμε να μας επιστραφεί η Διώρυγα του Παναμά, πλήρως και χωρίς αμφισβήτηση», έγραψε.
Αρκετοί Παναμέζοι πολιτικοί αντέτειναν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης τις δηλώσεις του Τραμπ και ζήτησαν από την κυβέρνηση να υπερασπιστεί τη διώρυγα.
«Η κυβέρνηση έχει καθήκον να υπερασπιστεί την αυτονομία μας ως ανεξάρτητη χώρα», δήλωσε η Γκρέις Ερνάντες, βουλευτής του αντιπολιτευόμενου κόμματος MOCA, στο X. «Η διπλωματία απαιτεί σταθερότητα απέναντι σε τέτοιες λυπηρές δηλώσεις».
Οι Ηνωμένες Πολιτείες κατασκεύασαν και διαχειρίστηκαν τη διώρυγα για δεκαετίες. Ωστόσο, το 1977, οι ΗΠΑ και ο Παναμάς υπέγραψαν δύο συμφωνίες που άνοιξαν το δρόμο για την επιστροφή της διώρυγας στον πλήρη έλεγχο του Παναμά. Οι Ηνωμένες Πολιτείες παρέδωσαν τον έλεγχο της διώρυγας το 1999, μετά από μια περίοδο κοινής διαχείρισης.
Η υδάτινη οδός, η οποία επιτρέπει τη διέλευση έως και 14.000 πλοίων ετησίως, αντιπροσωπεύει το 2,5% του παγκόσμιου θαλάσσιου εμπορίου και είναι κρίσιμη για τις εισαγωγές αυτοκινήτων και εμπορευμάτων στις ΗΠΑ μέσω πλοίων μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων από την Ασία, καθώς και για τις αμερικανικές εξαγωγές εμπορευμάτων, περιλαμβανομένου του υγροποιημένου φυσικού αερίου.
Δεν είναι σαφές πώς ο Τραμπ θα επιδιώξει να ανακτήσει τον έλεγχο της διώρυγας, καθώς δεν θα έχει νομική βάση στο διεθνές δίκαιο για να προχωρήσει σε τέτοια ενέργεια.
Ωστόσο, δεν είναι η πρώτη φορά που ο Τραμπ εξετάζει ανοιχτά το ενδεχόμενο εδαφικής επέκτασης.
Τις τελευταίες εβδομάδες, έχει επανειλημμένα αναφέρει την ιδέα να μετατρέψει τον Καναδά σε αμερικανικό κράτος, αν και δεν είναι σαφές πόσο σοβαρά το εννοεί. Κατά τη διάρκεια της θητείας του (2017-2021), ο Τραμπ είχε εκφράσει ενδιαφέρον για την αγορά της Γροιλανδίας, αυτόνομου εδάφους της Δανίας, με το οποίο οι δανικές αρχές αντέτειναν δημόσια και δεν προχώρησαν σε συζητήσεις.
