Η Ελλάδα αποχαιρέτησε μία από τις πιο εμβληματικές φωνές της μουσικής της ιστορίας, τη Μαρινέλλα.
Από νωρίς το πρωί η σορός της είχε τεθεί σε λαϊκό προσκύνημα στον Ιερό Ναό του Αγίου Ελευθερίου και στις 14:00 έγινε η κηδεία της Μαρινέλλας στη Μητρόπολη Αθηνών. Τα μέλη της οικογένειάς της Μαρινέλλας, η κόρη της, Tζωρτζίνα, με τον σύζυγό της, τα δύο τους παιδιά, Μελίνα και Δημήτρη και η αδελφή της, Λούλα, ήταν οι πιο τραγικές φιγούρες στην κηδεία.
Γύρω στις 08:00 το πρωί η σορός της Μαρινέλλας έφτασε στο παρεκκλήσι του Ιερού Ναού Αγίου Ελευθερίου και λίγα λεπτά αργότερα ξεκίνησε το λαϊκό προσκύνημα. Η οικογένεια της Μαρινέλλας ήταν ήδη εκεί από τις 7:50.
Γύρω στις 13:38 η σορός μεταφέρθηκε από το παρεκκλήσι στη Μητρόπολη προκειμένου να αρχίσει η κηδεία της Μαρινέλλας. Η μεταφορά έγινε σε κλίμα συγκίνησης και συνοδευόμενη από την οικογένειά της. Ο κόσμος που έχει συγκεντρωθεί χάρισε ένα ακόμα χειροκρότημα στη σπουδαία καλλιτέχνιδα.
Στις 14:00 ξεκίνησε η κηδεία της Μαρινέλλας και το κλίμα ήταν βαρύ στη Μητρόπολη, με τους ανθρώπους που θα την έχουν για πάντα στην καρδιά τους να σπάνε και να λυγίζουν από τον πόνο. Στη συνέχεια, η Χάρις Αλεξίου και ο Γιώργος Νταλάρας εκφώνησαν τους επικήδειους λόγους που γέμισαν ακόμα περισσότερα δάκρυα στα πρόσωπα όλων.
«Στο Ωδείο Ηρώδου του Αττικού. Το Ηρώδειο. Εκεί που κάθε Έλληνας και ξένος καλλιτέχνης ποθεί να εμφανιστεί. Στη σκιά της Ακρόπολης, στη σκιά του Παρθενώνα. Εκεί διάλεξες, Μαρινέλλα, αρχόντισσά μας, να τραγουδήσεις α καπέλα το μεγάλο αντίο σου. Άφησες την τελευταία σταγόνα της φωνής σου στον βωμό του Ηρωδείου. Έκλεισες τα μάτια σου και δεν μας ξανατραγούδησες. Κι ας χτυπούσε ακόμα η καρδιά σου. Ο κόσμος που σε λάτρεψε, όμως, δεν σε άφηνε να φύγεις. Δεν σου επέτρεπε να τον αφήσεις. Περίμενε να επιστρέψεις, γιατί έτσι τον είχες μάθει. Να παίζεις μαζί του, με τα “φύγε”, “ναι”, “έλα” σου.
Όλη η Ελλάδα μιλάει για σένα. Και οι τραγουδιστές της χώρας είναι εδώ να σε τιμήσουν. Και όχι μόνο οι συνάδελφοί σου οι τραγουδιστές, αλλά οι συνάδελφοί σου οι ηθοποιοί, οι σκηνοθέτες σου, οι σκηνογράφοι σου, οι μουσικοί σου, οι ηχολήπτες σου, οι φωτιστές, οι χορευτές, οι παραγωγοί, οι μοδίστρες, οι μακιγιέρ, οι κομμωτές, οι μετρ, οι δημοσιογράφοι και όλος ο πολιτικός κόσμος της χώρας. Μιλάει για σένα όλος ο ελληνισμός που κατοικεί σε όλα τα μήκη και τα πλάτη του πλανήτη και που τον κατέκτησες κι αυτόν.
Μιλάνε λόγια αληθινά, λατρευτικά. Σε λένε εμβληματική τραγουδίστρια. Πολλοί σε λένε μάνα, σε λένε φίλη, σε λένε εξαιρετική συνάδελφο. Σε λένε γενναιόδωρη, δασκάλα, αιώνια φωνή, γυναίκα με τσαγανό. Μιλάνε για το χιούμορ σου, το νοιάξιμό σου για τους αδύναμους και την ευγνωμοσύνη που νιώθουν όσοι σε γνώρισαν. Και οι νεότεροι, για όσα τους δίδαξες.
Ένας φίλος είπε: “Όποιον δεν τον αγκάλιασε η Μαρινέλλα και όποιον δεν του έσφιξε το χέρι, τίποτα δεν ένιωσε απ’ την αγάπη της”. Το φως σου το λάβαμε όμως και από μεγάλες αποστάσεις.
Μαρινέλλα μου… καπετάνισσα. Αυτή η φωνή… από ποια κρυστάλλινη πηγή γεννήθηκε; Σήμερα κάνω κάτι που δεν είχα ποτέ φανταστεί πως θα κάνω. Στην πρώτη μου ακρόαση πέρασα με δικό σου τραγούδι. Και τώρα κλήθηκα απ’ το παιδί σου να μιλήσω για τις χάρες σου, εδώ μπροστά σου και μπροστά σε τόσους αγαπημένους σου που έχετε ζήσει και έχετε μοιραστεί πολλά περισσότερα.
Για όσους συνεργαστήκαμε μαζί σου, ήσουν ένα δώρο μεγάλης αξίας. Μας πλούτισες με πολύτιμες αναμνήσεις, κυρά μου. Το καταλαβαίνεις; Θυμάμαι το αφιέρωμά μας στη Βίκυ Μοσχολιού. Ήμασταν δέκα τραγουδίστριες και σε είχαμε κορυφαία. Πόση ομορφιά ήσουνα! Σε θυμάμαι στην τελετή των Ολυμπιακών Αγώνων, να ανοίγεις τα χέρια σου σαν να ήθελες να πετάξεις. Και εκεί κορυφαία. Κορυφαία και ταπεινή.
Έκανα μια γιορτή στο σπίτι μου μια μέρα και θυμάμαι πως μπήκες μέσα σαν βασίλισσα, φορώντας μια χρυσή χάρτινη κορώνα και κρατούσες για μένα ένα πλαστικό διάδημα, γιατί θα ήμουν η πριγκίπισσά σου. Αγκαλιαστήκαμε και γελάσαμε πολύ. Και όλοι έτσι θέλουμε να σε θυμόμαστε. Να γελάς, με αυτή την κρυστάλλινη φωνή, και να είσαι η βασίλισσά μας.
Γιατί σου άρεσε πολύ να γελάς, Μαρινέλλα. Να γελάς, να κουβεντιάζεις, να τραγουδάς και να αγαπάς. Να αγαπάς πολύ», είπε φανερά συγκινημένη η Χάρις Αλεξίου.
«Μαρινέλα μου, είναι πολύ βαρύ και δύσκολο αυτό που κάνω αυτή τη στιγμή. Μου το ζήτησες όμως και δεν μπορώ να το αρνηθώ. Ξέρω ότι δεν ήθελες τα πολλά λόγια… Και γιατί να τα πω, άλλωστε; Υπάρχει άνθρωπος που δεν σε ξέρει; Δεν ξέρει τα τραγούδια σου; Την ιστορία σου; Την περιπετειώδη πορεία σου, που δεν ήταν καθόλου εύκολη;
Μια ζωή γεμάτη περιπέτειες και ανατροπές. Άνοιξες πόρτες, έσπασες ταμπού, γκρέμισες κάστρα. Ήσουν γενναία, ανατρεπτική, μοναδική και επίμονη μέχρι το τέλος, δημιουργώντας έτσι ένα πρότυπο που ακολούθησαν οι επόμενες γενιές. Δεν θα ξεχάσω όμως ποτέ με πόσο μεγάλο θαυμασμό και σεβασμό μιλούσες για τις μεγάλες φωνές πριν από σένα. Και έπειτα, όταν μου μιλούσες για τη Βίκυ Μοσχολιού και τα εκπληκτικά τραγούδια που τραγούδησε, και μετά για τη Χαρούλα μας.
Θέλω ακόμα να σου θυμίσω, σαν μουσικός, ότι κατάφερες κάτι απίστευτο. Οι δεύτερες φωνές σου να ακούγονται σαν πρώτες, και να είναι αδιανόητο να φανταστεί κανείς ότι στα τραγούδια που τραγουδάς, αν φύγει η φωνή σου, τα τραγούδια δεν θα ‘ναι ποτέ ίδια. Όταν σε ρώτησα “Βρε μάνα, πώς τα κάνεις όλα αυτά; Πώς παίρνεις τέτοιο ρίσκο;”, μου απάντησες “Η ανάγκη, αγόρι μου”.
Μαρινέλλα, εσύ δεν πέθανες προχθές. Έφυγες, πέταξες πάνω στη σκηνή του Ηρωδείου, τον περασμένο Σεπτέμβρη, σαν αρχαία τραγωδός, σαν την Εκάβη, όπως σε βάφτισε ο Μίνως Βολανάκης πριν από χρόνια. Προχθές όμως, Μαρινέλα, για μένα, πέθανε η δεύτερη μάνα μου. Αυτή που με πήρε παιδάκι σχεδόν από το χέρι και με βοήθησε να σταθώ στα πόδια μου. Τζωρτίνα, Τίμο, Μελίνα, Δημητράκη, να είστε περήφανοι, όπως ήταν κι εκείνη για σας. Καλό ταξίδι, μάνα. Και καλή τύχη όπου κι αν πας», είπε ο Γιώργος Νταλάρας.
Η Σημασία της Μαρινέλλας για τη Μουσική Σκηνή
Η Μαρινέλλα υπήρξε μια από τις πιο αναγνωρισμένες και αγαπητές φωνές του ελληνικού τραγουδιού, με καριέρα που εκτείνεται σε δεκαετίες. Το ρεπερτόριό της περιλαμβάνει κλασικά λαϊκά και έντεχνα τραγούδια, που σημάδεψαν την ελληνική μουσική σκηνή και συνδέθηκαν με την καθημερινότητα και τα συναισθήματα των πολιτών.
Η επίδρασή της ξεπερνά τα μουσικά σύνορα, καθώς η φωνή της αποτελεί πολιτιστικό σύμβολο, αναγνωρίσιμο σε όλη την Ελλάδα και στο εξωτερικό.
Κληρονομιά και Μνήμη
Η Μαρινέλλα αφήνει πίσω της μια αδιαμφισβήτητη κληρονομιά: τραγούδια που συνεχίζουν να ακούγονται, φωνές που εμπνέουν νέους καλλιτέχνες και ένα πολιτιστικό αποτύπωμα που δεν θα σβήσει. Η μνήμη της θα παραμείνει ζωντανή μέσα από τη μουσική της, τους στίχους και τις εμφανίσεις που σημάδεψαν την ιστορία της ελληνικής μουσικής.
