Μετά την «θερμή» υποδοχή της οποίας έτυχε στην Κάνδανο, ο Γερμανός πρόεδρος Φρανκ-Βάλτερ Σταϊνμάιερ ξεναγήθηκε στο Μουσείο Μνήμης Ολοκαυτώματος της περιοχής και ακολούθησε η ομιλία του στο αμφιθέατρο του πρώην δημαρχείου.
Ο κ. Σταϊνμάιερ ευχήθηκε η ανθρωπότητα να μην ξαναζήσει τέτοιες στιγμές, τονίζοντας ότι το Ελληνογερμανικό Ίδρυμα Φιλίας εργάζεται για να διατηρηθεί άσβεστη η μνήμη αυτών των γεγονότων ως μία διδαχή για το μέλλον. Παράλληλα, απέφυγε κάθε αναφορά ακόμα και στη λέξη «αποζημίωση», δήλωσε όμως στα ελληνικά ότι ζητάει συγχώρεση.
«Αισθάνομαι φρίκη και με κυριεύει ντροπή γιατί οι επιγραφές της Κανδάνου τεκμηριώνουν πόσο αδίστακτος υπήρξε ο κατακτητικός πόλεμος της Γερμανίας. Επισκέφτομαι αυτό το μέρος της γερμανικής ντροπής. Η Κάνδανος είναι από τα πρώτα χωριά που ισοπέδωσαν οι Γερμανοί στρατιώτες στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Έκαψαν σπίτια, σκότωσαν κατοίκους. Μια μέρα νωρίτερα είχαν ήδη σπείρει τον όλεθρο στο Κοντομαρί και τον Αλικιανό, ακολούθησαν η Βιάννος και άλλα χωριά. Εκτοπίστηκαν και όλοι οι Εβραίοι της Κρήτης. Σε ολόκληρη την Ευρώπη υπάρχουν τέτοια μέρη. Κάποια είναι πιο γνωστά, κάποια ξεχάστηκαν. Γι’ αυτό είναι τόσο σημαντικό να βρίσκομαι σήμερα εδώ. Οι Γερμανοί αντέδρασαν στην αντίσταση με ανελέητη σκληρότητα. Ο αντιστράτηγος Κουρτ Στούντεντ (σ.σ. διοικητής των Γερμανικών στρατευμάτων) καταδικάστηκε μεν, αλλά όχι για τα εγκλήματα που διέπραξε κατά του άμαχου ελληνικού πληθυσμού» είπε αρχικά ο Γερμανός πρόεδρος.
«Θα ήθελα σήμερα να ζητήσω συγχώρεση στο όνομα της Γερμανίας, για το γεγονός ότι καθυστέρησε για χρόνια να καταδικάσει τα εγκλήματα αυτά και μετά τον πόλεμο απέστρεψε το βλέμμα της, μένοντας σιωπηρή», είπε στη συνέχεια, στα ελληνικά, ο κ. Σταϊνμάιερ.
«Χωρίς μνήμη δεν υπάρχει μέλλον. Εύχομαι να βρούμε τη δύναμη να αναλάβουμε την ευθύνη από κοινού. Έχουμε διαφορετικές θέσεις για κάποια ζητήματα. Να κατασκευάσουμε με σοβαρότητα και εμπιστοσύνη γέφυρες. Το Ελληνογερμανικό Ταμείο εργάζεται πάνω στην κοινή ιστορική μνήμη. Πού αλλού, αν όχι στην Ελλαδα, είναι το κατάλληλο μέρος για να μνημονεύσουμε τις ευρωπαϊκές αξίες. Η δημοκρατία σε χωρες της ΕΕ αμφισβητείται, ακόμα και στην ίδια μου τη χώρα. Και κοινό μελλον θα έχουμε αν υπερασπιζόμαστε τις δημοκρατικές αξίες», είπε ο κ. Σταϊνμάιερ.
Στην προσφώνησή του ο δήμαρχος Κανδάνου – Σελίνου, Αντώνης Περράκης δεν θα μπορούσε να μην αναφερθεί στις αποζημιώσεις και αυτό έκανε: «Η Ευρώπη αντιμετωπίζει μια πολύπλευρη κρίση που απειλεί τη συνοχή και ύπαρξή της. Το φάντασμα του φασισμού πλανάται ξανά πάνω από την Ευρώπη, πιο σύγχρονο και με άλλο όνομα σήμερα. Πριν τέσσερις μέρες η χώρα μας γιόρτασε το ΟΧΙ στον Μουσολίνι που οδήγησε στις πρώτες νίκες απέναντι στον φασισμό. Η αντίσταση του λαού της Κρήτης είχε ως συνέχεια εκτελέσεις και καταστροφές. Η πινακίδα που τοποθέτησαν στην Κάνδανο γράφει ότι καταστράφηκε για να μην ανοικοδομηθεί ποτέ. Αντίστοιχα μαρτυρικά χωριά είναι περίπου 120 σε όλη την Ελλάδα. Οι μαρτυρικοί τόποι της Κρήτης είναι η αντίσταση στον αναθεωρητισμό της ιστορίας και το σημείο εκκίνησης για να μιλήσουμε ξανά για την ειρήνη. Εύχομαι και ελπίζω η κατάθεση του στεφάνου να αποτυπωθεί και εμπράκτως, ώστε να ξεκινήσει η συζήτηση για την απόδοση των γερμανικών αποζημιώσεων. Ένα θέμα διμερές δεν μπορεί να λήξει με μονομερή απόφαση της μιας πλευράς. Αν η Γερμανία αναγνωρίζει πλήρως τις ευθύνες της για το ναζιστικό παρελθόν της, πρέπει να πράξει ανάλογα».
