Μάχη νομικών επιχειρημάτων δόθηκε στο Συμβούλιο της Επικρατείας για τη συνταγματικότητα και νομιμότητα του Προεδρικού Διατάγματος που αφορά τον πολεοδομικό σχέδιο για τις πυρόπληκτες περιοχές σε Μάτι, Νέα Μάκρη, Ραφήνα και Μαραθώνα, που καταστράφηκαν από τη φωτιά του Ιουλίου του 2018 και έχασαν τη ζωή τους 104 άτομα.
Στην 7μελη σύνθεση του Ε΄ Τμήματος του ΣτΕ με πρόεδρο τον αντιπρόεδρο Χρήστο Ντουχάνη και με εισηγητές τους συμβούλους Επικρατείας Ελένη Παπαδημητρίου, Ρωξάνη Γιαννουλάτου, Δημήτρης Βανδώρος και Χριστιάνα Μπολόφη, συζητήθηκαν 13 ομαδικές αιτήσεις ακυρώσεως που είχαν κατατεθεί το Νοέμβριο του 2022. Οι αιτήσεις ακυρώσεως ομαδοποιήθηκαν και έγιναν 12 εισηγήσεις από τους εν λόγω συμβούλους Επικρατείας.
Στο ΣτΕ έχουν προσφύγει 93 κάτοικοι των πληγέντων περιοχών της Ανατολικής Αττικής από την πύρινη λαίλαπα του καλοκαιριού του 2018, ένας Παραθεριστικός- Οικοδομικός Συνεταιρισμός και ένας Εξωραϊστικός Σύλλογος Οικοπεδούχων.
Όλοι οι προσφεύγοντες υποστήριξαν ότι το από 7.6.2022 Προεδρικό Διάταγμα για την «έγκριση Ειδικού Πολεοδομικού Σχεδίου (ΕΠΣ) στην πυρόπληκτη περιοχή των Δημοτικών Ενοτήτων Νέας Μάκρης και Ραφήνας των Δήμων Μαραθώνα και Ραφήνας – Πικερμίου, καθορισμός ζωνών βιώσιμης πολεοδόμησης και ζωνών εκτός πολεοδόμησης, χρήσεων γης, όρων και περιορισμών δόμησης, περιβαλλοντική έγκριση του ΕΠΣ και επικύρωση καθορισμού οριογραμμών ρεμάτων», είναι αντισυνταγματικό, παράνομο, αντίθετο στην Ευρωπαϊκή νομοθεσία και την ΕΣΔΑ και ζήτησαν να ακυρωθεί.
Οι ιδιοκτήτες ακινήτων υποστήριξαν, ακόμη, ότι το επίμαχο προσβαλλόμενο Προεδρικό Διάταγμα είναι αντίθετο στις συνταγματικές επιταγές για την προστασία του περιβάλλοντος (άρθρο 24 Συντάγματος) και είναι αντίθετο στην αρχή της βιώσιμης ανάπτυξης. Την ίδια στιγμή, τόνισαν, παραβιάζει την Ευρωπαϊκή νομοθεσία (Ευρωπαϊκή οδηγία 2001/42/ΕΚ), καθώς εγκρίθηκε το Ειδικό Πολεοδομικό Σχέδιο (ΕΠΣ) χωρίς να έχει εγκριθεί το σύνολο της Στρατηγικής Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΣΜΠΕ), ενώ για την συμπληρωματική ΣΜΠΕ δεν διενεργήθηκε η προβλεπόμενη διαβούλευση.
Ακόμη, σημείωσαν ότι το Διάταγμα είναι μη νόμιμο καθώς εκδόθηκε καθ΄ υπέρβαση των ορίων της νομοθετικής εξουσίας, κατά παράβαση των ουσιωδών τύπων της προβλεπόμενης νομοθετικής εξουσιοδότησης, ενώ επιφέρει δραστική υποβάθμιση του φυσικού και οικιστικού περιβάλλοντος της περιοχής της Ανατολικής Αττικής.
Παράλληλα, υποστήριξαν ότι πριν από την έκδοση του προσβαλλόμενου Διατάγματος δεν τηρήθηκε η διαδικασία προέγκρισης, δηλαδή δεν προκύπτει ότι υποβλήθηκε η σχετική αίτηση προέγκρισης με την απαιτούμενη με τεχνική έκθεση προς το υπουργείο Περιβάλλοντος, όπως προβλέπει ρητά ο νόμος 4447/2016.
Επίσης, ως προς το τμήμα του προσβαλλόμενου Διατάγματος, που αφορά τη χωροθέτηση του τοπικού ρυμοτομικού σχεδίου εφαρμογής του προγράμματος αποκατάστασης πληγέντων, σύμφωνα με τους κατοίκους κ.λπ.: 1) αντίκειται στις Συνταγματικές αρχές του κράτους δικαίου, της ισότητας και της αναλογικότητας, 2) εγκρίθηκε χωρίς προηγούμενη εξέταση εναλλακτικών λύσεων, 3) δεν στηρίζεται στην εκτίμηση των επιπτώσεων στο φυσικό και ανθρωπογενές περιβάλλον της περιοχής και 4) παραβιάζει το περιβαλλοντικό τεκμήριο και ισοζύγιο χρήσεων στην περιοχή.
Το ΣτΕ επιφυλάχθηκε να εκδώσει τις αποφάσεις του.
