Η απάντηση της ΕΕ στην απόφαση του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ να επιβάλει τους λεγόμενους αμοιβαίους δασμούς σε όλους τους εμπορικούς εταίρους της Αμερικής ίσως να είναι λιγότερο επιθετική απ’ ό,τι αναμενόταν, αλλά σίγουρα είναι δημιουργική στην προσπάθειά της να πλήξει τις ΗΠΑ εκεί που πονάνε περισσότερο.
Η λίστα περιλαμβάνει συνήθη γεωργικά και βιομηχανικά προϊόντα, όπως η σόγια, το κρέας, ο καπνός, ο σίδηρος, ο χάλυβας και το αλουμίνιο – πλήττοντας έτσι τους αμερικανικούς τομείς που εξαρτώνται περισσότερο από τις διατλαντικές εξαγωγές.
Τα κράτη-μέλη της ΕΕ πρόκειται να ψηφίσουν για τα νέα μέτρα την Τετάρτη (09.04.2025), χωρίς να αναμένονται σοβαρές αντιστάσεις.
Από τη στιγμή που θα εγκρίνουν τον κατάλογο, θα τεθεί σε ισχύ στις 15 Απριλίου μια πρώτη δέσμη δασμών σε αγαθά όπως τα κράνμπερι ή ο χυμός πορτοκαλιού. Πρόκειται για δασμούς τους οποίους η ΕΕ είχε επιβάλει αρχικά το 2018 κατά την πρώτη θητεία του Τραμπ στον Λευκό Οίκο, αλλά ανέστειλε το 2021.
Συνολικά, οι δασμοί της ΕΕ αναμένεται να πλήξουν εξαγωγές ύψους έως 13,5 δισ. δολαρίων από πολιτείες που στηρίζουν τους Ρεπουμπλικάνους, σύμφωνα με ανάλυση του Politico.
Νο 1 στόχος: Η σόγια
Η σόγια είναι το πιο πολύτιμο προϊόν στη λίστα στόχων της ΕΕ, με τεράστια οικονομική και συμβολική σημασία για το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα. Οι ΗΠΑ είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος παραγωγός και εξαγωγέας σόγιας στον κόσμο και οι δασμοί της ΕΕ θα πλήξουν έναν τομέα που έχει ήδη δεχθεί πλήγματα από τα αντίποινα της Κίνας, τον αυξανόμενο παγκόσμιο ανταγωνισμό και την πτώση των τιμών.
Το 82,5% των αμερικανικών εξαγωγών σόγιας προς την ΕΕ προέρχεται από τη Λουιζιάνα, πατρίδα του προέδρου της Βουλής των Αντιπροσώπων Μάικ Τζόνσον.
Δεν προκαλεί έκπληξη που οι παραγωγοί σόγιας στις ΗΠΑ επέκριναν σφοδρά την επιθετική εμπορική πολιτική του Τραμπ τον περασμένο μήνα καλώντας την κυβέρνηση να «επανεξετάσει τους δασμούς [σε Καναδά, Μεξικό και Κίνα] και τους επερχόμενους δασμούς». Μέχρι στιγμής, όμως, ο Τραμπ έχει δηλώσει πως «δεν σκέφτεται» την αναστολή τους και μάλιστα κομπάζει για το… έργο του.
Στο στόχαστρο και άλλες πολιτείες
Η ΕΕ στοχεύει επίσης:
- βοδινό κρέας από Κάνσας και Νεμπράσκα,
- πουλερικά από Λουιζιάνα,
- ανταλλακτικά αυτοκινήτων από Μίσιγκαν,
- τσιγάρα από Φλόριντα,
- προϊόντα ξυλείας από Βόρεια Καρολίνα, Τζόρτζια και Αλαμπάμα.
Αν και το ουίσκι αφαιρέθηκε από τη λίστα μετά τις πιέσεις Γαλλίας, Ιταλίας και Ιρλανδίας, άλλα πιο «εξειδικευμένα» προϊόντα παρέμειναν – με στόχο να πληγούν οι εξαγωγείς στις ελεγχόμενες από ρεπουμπλικανούς πολιτείες:
- παγωτό από την Αριζόνα,
- μαντήλια από τη Νότια Καρολίνα,
- ηλεκτρικές κουβέρτες από την Αλαμπάμα,
- γραβάτες και παπιγιόν από τη Φλόριντα (εκτός αν είναι από μετάξι – κάτι που η Καλιφόρνια των Δημοκρατικών ευχαρίστως θα καλύψει),
- πλυντήρια από το Ουισκόνσιν,
- ζυμαρικά από Φλόριντα και Νότια Καρολίνα (με την Ιταλία να χαίρεται να καλύψει το κενό στην αγορά),
- γυναικεία νυχτικά από Οχάιο και Κεντάκι (από τα αγαπημένα της Κομισιόν από παλιότερες λίστες),
- ανδρικά εσώρουχα – αν και τα περισσότερα προέρχονται από πολιτείες που ψηφίζουν Δημοκρατικούς.
Ο εμπορικός πόλεμος που εξαπέλυσε ο Τραμπ έχει τίμημα για την Ουάσινγκτον, καθώς ο Καναδάς και η Κίνα αντέδρασαν με αντίμετρα. Συνολικά, τα αντίποινα από Κίνα, Καναδά και ΕΕ θα πλήξουν αμερικανικές εξαγωγές ύψους σχεδόν 90 δισ. δολαρίων.
Το Πεκίνο επικεντρώνεται σε αμερικανικά αγροτικά προϊόντα, επιβάλλοντας δασμούς 15% σε προϊόντα όπως κοτόπουλο, σιτάρι και καλαμπόκι, και 10% σε σόγια, κρέας, φρούτα και άλλα. Ο Καναδάς έχει εφαρμόσει δύο κύματα δασμών – 25% σε αγροτικά προϊόντα και 25% σε χάλυβα και αλουμίνιο.
Από την πλευρά της, η Κομισιόν εφαρμόζει μια στρατηγική «καρότου και μαστιγίου», δείχνοντας ότι δεν υποκύπτει στις απαιτήσεις του Τραμπ, αλλά κρατά ανοιχτό τον δίαυλο διαπραγματεύσεων. Τη Δευτέρα προσέφερε ένα σχήμα «μηδέν για μηδέν» σε δασμούς για βιομηχανικά αγαθά όπως αυτοκίνητα, φάρμακα, χημικά, πλαστικά και μηχανήματα.
Ο Τραμπ, ωστόσο, χαρακτήρισε την πρόταση ανεπαρκή και κάλεσε τις ευρωπαϊκές χώρες να αγοράσουν ενεργειακά προϊόντα αξίας 350 δισ. δολαρίων από τις ΗΠΑ, ώστε να «εξαφανιστεί το εμπορικό έλλειμμα … μέσα σε μια εβδομάδα».
Ως ύστατο μέσο, η ΕΕ ενδέχεται να χρησιμοποιήσει το «εμπορικό της μπαζούκα» για να στοχεύσει τις αμερικανικές υπηρεσίες – ένα βήμα που θα κλιμάκωνε τον εμπορικό πόλεμο σε νέο επίπεδο, κάτι που δεν είναι ακόμη έτοιμα να εγκρίνουν όλα τα κράτη μέλη της Ένωσης.
