Όπως τόνισε ο υπουργός Οικονομίας για το 2025 ο ρυθμός ανάπτυξης προβλέπεται να ανέλθει σε 2,2% και το 2026 σε 2,4%.
Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ομιλίας του
«Κυρίες και Κύριοι Βουλευτές,
Αγαπητοί Συνάδελφοι,
Ξεκινώντας αυτή την ομιλία θα ήθελα να εκφράσω σε προσωπικό επίπεδο τη χαρά που αισθάνομαι, αλλά και σε πολιτικό επίπεδο θα ήθελα να χαιρετίσω το αίσιο τέλος της ειρηνευτικής προσπάθειας στη Γάζα, χάρη στις διαβουλεύσεις που προηγήθηκαν εντατικά όλο το τελευταίο διάστημα.
Είναι ένα πρώτο δυνατό φως στο σκοτάδι ενός διετούς πολέμου που ελπίζουμε να διαρκέσει. Είναι μια πολύ σημαντική εξέλιξη αυτή και για την περιοχή και για τον κόσμο, αλλά και για εμάς. Και φυσικά αφαιρεί μία διάσταση γεωπολιτικής αστάθειας και αβεβαιότητας που ασφαλώς ήταν μέρος και των οικονομικών υπολογισμών σίγουρα στην Ευρώπη, σίγουρα και στη χώρα μας.
Παρόλα αυτά παραμένει η διεθνής αβεβαιότητα. Η Μέση Ανατολή, παρά τη θετική εξέλιξη που ανέφερα στην αρχή, παραμένει σε κατάσταση αυξημένης γεωπολιτικής ρευστότητας. Στους καιρούς μας είναι σαφές ότι η ειρήνη δεν είναι τόσο δεδομένη όσο ήταν σε κάποιες προηγούμενες εποχές.
Οι γεωπολιτικές εντάσεις στο ανατολικό άκρο της Ευρώπης συνεχίζονται με επίκεντρο τον πόλεμο στην Ουκρανία. Η ενίσχυση του προστατευτισμού σε διεθνές επίπεδο και η επαναφορά των δασμών σε υψηλότερα επίπεδα απ’ ότι είχαμε συνηθίσει, γιατί δασμούς είχαμε στο παρελθόν, αλλά σε πολύ πιο χαμηλά επίπεδα, προκαλούν αθροιστικά αναδιάταξη στην παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα και επηρεάζει τις προοπτικές ανάπτυξης, αλλά και τις διεθνείς σχέσεις.
Η πολιτική αστάθεια και η οικονομική αβεβαιότητα που υπάρχει σε μέρος της Ευρώπης, ιδίως στη Γαλλία, αλλά όχι μόνο, είναι ένας ακόμα παράγοντας που αντανακλά στην ίδια τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η Ευρώπη αυτή την εποχή προβληματίζεται ταυτόχρονα και για την άμυνά της και για την οικονομική σταθερότητα σε ένα περιβάλλον πολιτικής αστάθειας και ενίσχυσης των άκρων.
Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,
Η κυβέρνηση έχει αποδείξει ότι καθοδηγεί με ασφάλεια και σύνεση τη χώρα και την οικονομία μέσα από διαδοχικές διεθνείς συμπληγάδες. Και μάλιστα με τέτοιο τρόπο ώστε όχι απλώς να μένουμε στην ίδια θέση, όχι απλώς να μην διολισθαίνουμε, πράγμα το οποίο είναι διακύβευμα για πάρα πολλά άλλα κράτη στην Ευρώπη αυτή τη στιγμή, όχι απλώς να διασφαλίζουμε αυτά που έχουμε, αλλά παρά τις κρίσεις – από την πανδημία ως την ενεργειακή κρίση που ξεκίνησε από τον πόλεμο στην Ουκρανία και τώρα τη διεθνή γεωπολιτική και οικονομική αστάθεια– να βελτιώνουμε διαρκώς τη θέση μας.
Η δημοσιονομική σταθερότητα πρέπει να είναι τόσο στέρεη ώστε να διατηρείται η εμπιστοσύνη στην οικονομική διαχείριση και να μην απειλείται η ανάπτυξη. Και η εισοδηματική και επενδυτική πολιτική πρέπει να μην υπερβαίνει το όριο πέρα από το οποίο απειλείται η σταθερότητα.
Το προσχέδιο του προϋπολογισμού διαφέρει σε δύο βασικά πράγματα από προηγούμενους προϋπολογισμούς. Πρώτον, δείχνει καθαρά τις αυξημένες δυνατότητες στήριξης της κοινωνίας που πλέον έχει αποκτήσει η οικονομία. Δεύτερον, περιέχει την υπόσχεση του μέλλοντος. Οι δυνατότητες στήριξης της κοινωνίας θα διευρύνονται σταθερά εφόσον συνεχίζουμε την πολιτική σταθερότητας και ανάπτυξης.
Θα αναφέρω τα βασικά μεγέθη του προϋπολογισμού, αλλά κυρίως θα σταθώ στις πολιτικές πρωτοβουλίες που αυτά τα μεγέθη αποκρυσταλλώνουν και αντανακλούν. Πρωτοβουλίες πολιτικές που στόχο έχουν την υποστήριξη και τη διατήρηση της ανάπτυξης και της κοινωνικής δικαιοσύνης.
Για το 2025 η ελληνική οικονομία προβλέπεται να συνεχίσει για έκτο χρόνο να παρουσιάζει σημαντικά υψηλότερο ρυθμό ανάπτυξης συγκριτικά με το μέσο όρο της ευρωζώνης. Συγκεκριμένα, ο ρυθμός ανάπτυξης προβλέπεται να ανέλθει σε 2,2% το 2025 και 2,4% το 2026. Οι αντίστοιχες προβλέψεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την ευρωζώνη είναι 0,9% για το 2025 και 1,4% για το 2026. Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα στις πρόσφατες προβλέψεις της αναφέρει 1,2% για το 2025 και 1% για το 2026.
Βλέπουμε λοιπόν τη σύγκριση. Οι προβλέψεις μιλούν για υπερδιπλάσιο ρυθμό ανάπτυξης της Ελλάδας σε σχέση με την ευρωζώνη για το 2025 και το 2026.
Οι ίδιες προβλέψεις αναφέρουν αύξηση του ονομαστικού ΑΕΠ από τα 249,6 δισ. ευρώ το 2025 στα 260,9 δισ. ευρώ το 2026.
Παράλληλα, ο εγχώριος πληθωρισμός αναμένεται να υποχωρήσει από το 2,6% το 2025 στο 2,2% το 2026.
Η ανάπτυξη με σταθερό ή μειωμένο πληθωρισμό οφείλεται σε πέντε κεντρικές πολιτικές πρωτοβουλίες:
Πρώτον, οφείλεται στη φορολογική μεταρρύθμιση και στις υπόλοιπες παρεμβάσεις ύψους 1,76 δισεκατομμυρίων ευρώ που ανακοίνωσε ο Πρωθυπουργός στην ΔΕΘ.
Τι σημαίνει αυτό, εν τάχει: Υλοποιούμε μια διαρθρωτική αναμόρφωση της φορολογίας εισοδήματος με δημογραφικά χαρακτηριστικά με έμφαση στους νέους, τις οικογένειες με παιδιά και τη μεσαία τάξη. Η μείωση των συντελεστών ωφελεί τους εργαζόμενους, τους συνταξιούχους, τους αγρότες και τους ελεύθερους επαγγελματίες.
Μια οικογένεια με δύο παιδιά και εισόδημα 30.000 ευρώ ανά γονιό θα κερδίσει 2.400 ευρώ τον χρόνο. Με τρία παιδιά, το όφελος φτάνει τα 4.400 ευρώ, ενώ με τέσσερα παιδιά τα 8.200 ευρώ ετησίως, δηλαδή 683 ευρώ τον μήνα. Για εισοδήματα 40.000–60.000 ευρώ, ο φόρος μειώνεται κατά πέντε μονάδες, για τρίτεκνους και νέους από 26 έως 30 ετών ο βασικός συντελεστής από 10.000 έως 20.000 μειώνεται στο 9% από 22% που ισχύει σήμερα, ενώ για τους νέους έως 25 ετών και πολύτεκνους, ο φόρος αυτός μηδενίζεται. Παρεμβάσεις που ελαφρύνουν από τα φορολογικά βάρη περισσότερους από 4 εκατομμύρια πολίτες.
Η ενεργοποίηση μέτρων με τοπικά χαρακτηριστικά και οι παρεμβάσεις στο στεγαστικό πρόβλημα ευνοούν περισσότερο από ένα εκατομμύριο πολίτες. Η κατάργηση του συμψηφισμού των αυξήσεων των συντάξεων με την προσωπική διαφορά ευνοεί 670.000 συνταξιούχους.
Οι σταθερές αυξήσεις των συντάξεων βάσει ΑΕΠ και πληθωρισμού και η ενίσχυση των χαμηλοσυνταξιούχων και των ατόμων με αναπηρία με 250 ευρώ κάθε Νοέμβριο «κουμπώνουν» με την κατάργηση της προσωπικής διαφοράς και την μείωση των φορολογικών συντελεστών. Συνθέτουν ένα πλέγμα αποφάσεων εισοδηματικής πολιτικής για την περαιτέρω υποστήριξη των συνταξιούχων.
Η μείωση ή και μηδενισμός των φορολογικών συντελεστών για τους νέους έρχεται σε συνδυασμό με την περαιτέρω αύξηση του κατώτατου μισθού. Η επιστροφή ενός ενοικίου ετησίως συνδυάζεται με τη μείωση του φόρου ακινήτων για τους ιδιοκτήτες, αλλά και τη σταδιακή κατάργηση του ΕΝΦΙΑ στα χωριά μας.
Όλα αυτά μαζί συγκροτούν μια πολιτική άμεσης ενίσχυσης του εισοδήματος σχεδόν όλων των πολιτών. Η άμεση ενίσχυση του εισοδήματος των πολιτών δίνει ώθηση στην ανάπτυξη γιατί αποτυπώνεται στην κατανάλωση και στις επενδύσεις. Τα μέτρα αυτά, καθώς ενισχύουν το διαθέσιμο εισόδημα και την εγχώρια ζήτηση προσθέτουν περίπου 0,6 ποσοστιαίες μονάδες στον ρυθμό ανάπτυξης.
Δεύτερον, η ανάπτυξη με σταθερότητα τιμών επιτυγχάνεται, όταν οι οικονομικές ενισχύσεις συμπληρώνονται από επενδύσεις που υποστηρίζουν την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και της παραγωγικότητας.
Οι επενδύσεις εξακολουθούν να αυξάνονται από έτος σε έτος. Ο ρυθμός μεταβολής των επενδύσεων από 4,5% το 2024 αναμένεται να αυξηθεί σε 5,7% το 2025 και σε 10,2% το 2026. Η αύξηση αυτή οφείλεται στον συνδυασμό ανάμεσα στη δυναμική των ιδιωτικών επενδύσεων και τη σημαντική διεύρυνση του προγράμματος δημοσίων επενδύσεων.
Το ΠΔΕ αυξάνεται σε 16,7 δισεκατομμύρια ευρώ έναντι 14,6 δισ. ευρώ το 2025. Αυτή η καμπύλη αύξησης επενδύσεων είναι η δεύτερη μεγαλύτερη στην ευρωζώνη για το 2025 και η μεγαλύτερη για το 2026 τόσο στην ευρωζώνη, όσο και στην Ευρωπαϊκή Ένωση των 27.
Τρίτον, η ανάπτυξη με σταθερότητα τιμών υποστηρίζεται και από τις πολιτικές για τη μείωση της ανεργίας. Η ανεργία βρίσκεται ήδη σε μονοψήφιο ποσοστό από το 2025. Το 2026 προβλέπεται να μειωθεί κατά 0,5% και να φτάσει το 8,6%. Θα πρόκειται για το χαμηλότερο ποσοστό ανεργίας μετά το 2008. Κατά συνέπεια, η αύξηση του αριθμού εργαζομένων και υπαλλήλων ευνοεί την οικονομική ανάπτυξη, η οποία με τη σειρά της δημιουργεί νέες προϋποθέσεις για περαιτέρω μείωση της ανεργίας, αύξηση των επενδύσεων και βελτίωση των εισοδημάτων. Πρόκειται για έναν ενάρετο κύκλο που φροντίζουμε να συνεχίσει να λειτουργεί και να παράγει αποτέλεσμα.
Τέταρτον, η ανάπτυξη ενισχύεται από το κλίμα εμπιστοσύνης – και αυτό είναι πολύ σημαντικό και συσχετίζεται με τις επαφές που θα έχουμε στις ΗΠΑ – που καλλιεργεί στους επενδυτές η δημοσιονομική σταθερότητα, αλλά και η μείωση του δημοσίου χρέους. Σε ό,τι αφορά τα δημοσιονομικά: Το πρωτογενές πλεόνασμα του κρατικού προϋπολογισμού αναμένεται να διαμορφωθεί στο 3,6% του ΑΕΠ για το 2025 και σε 2,8% του ΑΕΠ για το 2026. Το συνολικό αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης θα διαμορφωθεί από 0,6% το 2025 σε -0,1% το 2026, ουσιαστικά, δηλαδή, επέρχεται ισορροπία.
Αυτό το -0,1% για το 2026 σημαίνει ότι τα μέτρα της ΔΕΘ για την μείωση φόρων και την υποστήριξη των εισοδημάτων καλύπτουν το σύνολο του δημοσιονομικού χώρου για το 2026. Κάτι που αποτυπώνεται και στα μεγέθη του δείκτη πρωτογενών δαπανών που εμφανίζουν μηδενική απόκλιση σε σχέση με τα σχετικά όρια. Χώρος που δημιουργήσαμε με τις πολιτικές μας, κυρίως στο μέτωπο της μείωσης της φοροδιαφυγής αλλά και της ισχυρής και διατηρούμενης ανάπτυξης, που τώρα επιστρέφεται στους πολίτες.
Σε ό,τι αφορά το χρέος: Το χρέος της Γενικής Κυβέρνησης ως ποσοστό του ΑΕΠ αναμένεται να παρουσιάσει για έκτο συνεχόμενο έτος τη μεγαλύτερη αποκλιμάκωση στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Πρόκειται να διαμορφωθεί κάτω από το 140% του ΑΕΠ, και συγκεκριμένα σε 137,6% που θα είναι το χαμηλότερο επίπεδο από το 2010.
Αυτή η αποκλιμάκωση χρέους είναι ένα ισχυρότατο μήνυμα στις αγορές. Συμβάλλει στην σταθερή μείωση των spreads κάτι που εν τέλει εξοικονομεί πόρους για τους πολίτες, καθώς πληρώνουμε ετησίως λιγότερους τόκους. Δεν είναι όμως αυτή η μοναδική επίδραση.
Το χαμηλότερο και φθηνότερο χρέος επηρεάζει την ανάπτυξη και μέσα από το θετικό μήνυμα που δίνει στους διεθνείς επενδυτές. Γίνεται ένα επιπλέον «πράσινο φως» για την εισροή άμεσων ξένων επενδύσεων στη χώρα. Η μείωση του χρέους, τελικά, είναι μια κομβική στρατηγική ανάπτυξης και σταθερότητας. Έτσι πρέπει να τη βλέπουμε γιατί έτσι ακριβώς λειτουργεί.
Πέμπτο, ανάπτυξη με σταθερότητα τιμών επιτυγχάνεται ασφαλώς με τις μεταρρυθμίσεις. Και θα πω πολύ συγκεκριμένα: Η επέκταση και εμβάθυνση της ψηφιοποίησης, η ολοκλήρωση του ψηφιακού κράτους που τη βλέπουμε πλέον στον ορίζοντα λύνει τα χέρια των εργαζομένων και των μικρών και μεσαίων επιχειρηματιών, αλλά και των μεγάλων επιχειρήσεων σε όλο το φάσμα της οικονομίας. Έχει σαφέστατα επιρροή στην ανταγωνιστικότητα, την παραγωγικότητα και την ανάπτυξη.
Είναι ταυτόχρονα μια μορφή επανίδρυσης του κράτους. Λύνει τα χέρια και της διοίκησης γι’ αυτό και βλέπουμε μια εντυπωσιακή μείωση της φοροδιαφυγής που είναι άλλο ένα θεμελιώδες επίτευγμα που μας επιτρέπει να υλοποιούμε σήμερα αυτή την εισοδηματική πολιτική και την πολιτική ανάπτυξης. Αξίζει να σημειώσουμε εδώ ότι το 2024 τα έσοδα από την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής έφτασαν τα 1,7 δισ. ευρώ ενώ για το 2025 εκτιμούμε ότι θα αγγίξουν τα 2,2 δισ. ευρώ, κάτι που αποτελεί μόνιμο όφελος που επιστρέφεται στους πολίτες. Όλα συνδέονται δικτυακά, το ένα επηρεάζει το άλλο, πάντοτε με καταλύτη την τεχνολογία.
Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,
Ανακεφαλαιώνω τις πέντε πρωτοβουλίες: Πρώτον, μείωση φόρων με ταυτόχρονη ενίσχυση εισοδημάτων. Δεύτερον, αύξηση επενδύσεων. Τρίτον, μείωση της ανεργίας. Τέταρτον, δημοσιονομική σταθερότητα και μείωση του δημοσίου χρέους. Πέμπτο, προώθηση των μεταρρυθμίσεων. Αυτά είναι τα πέντε σημεία ενός κύκλου ανάπτυξης, ενός μεγάλου ενάρετου κύκλου με θετική και συνεχή ανατροφοδότηση και άμεση αντανάκλαση στην κοινωνία. Αυτός ο κύκλος αποτυπώνεται στο προσχέδιο του προϋπολογισμού και για να συνεχιστεί πρέπει να υπάρχει πολιτική σταθερότητα και θα τολμούσα να προσθέσω, συναίνεση των πολιτικών δυνάμεων στα θεμελιώδη αυτά δεδομένα και παραδοχές.
Σε έναν κόσμο προκλήσεων και απειλών, οφείλουμε ασφαλώς να συζητούμε και να διαφωνούμε εποικοδομητικά, αλλά έχουμε χρέος να συμφωνούμε στα βασικά. Να συμφωνούμε στα μεγάλα ζητήματα και βεβαίως στις κεντρικές κατευθύνσεις της οικονομίας. Περιμένω λοιπόν στη συζήτηση που θα ακολουθήσει στη Βουλή να έχουμε έναν ουσιαστικό διάλογο και μια δημιουργική, αλλά όχι μηδενιστική, μια εποικοδομητική, σκληρή, αλλά όχι τοξική αντιπαράθεση στέλνοντας προς όλους, μέσα κι έξω, όλοι μαζί ένα μήνυμα αυτοπεποίθησης. Ένα μήνυμα ότι η Ελλάδα είναι εδώ, είναι ενωμένη και δεν γυρίζει πίσω.»
