Θετική υποδοχή επιφύλαξαν οι μεγάλες ευρωπαϊκές χώρες στην προκαταρκτική συμφωνία μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν, εκτιμώντας ότι μπορεί να αποτελέσει σημαντικό βήμα προς την αποκλιμάκωση της έντασης στη Μέση Ανατολή και την επανεκκίνηση μιας ευρύτερης διπλωματικής διαδικασίας.
Σε κοινές τοποθετήσεις τους, οι κυβερνήσεις του Ηνωμένου Βασιλείου, της Γαλλίας, της Γερμανίας και της Ιταλίας χαιρέτισαν την πρόοδο που καταγράφηκε στις διαπραγματεύσεις, υπογραμμίζοντας ότι η σταθερότητα στην περιοχή και η αποτροπή της πυρηνικής εξάπλωσης παραμένουν βασικές προτεραιότητες της ευρωπαϊκής διπλωματίας.
Οι τέσσερις χώρες εμφανίζονται διατεθειμένες να εξετάσουν την άρση ή χαλάρωση συγκεκριμένων κυρώσεων, υπό την προϋπόθεση ότι η Τεχεράνη θα προχωρήσει σε επαληθεύσιμες δεσμεύσεις σχετικά με το πυρηνικό της πρόγραμμα και θα συνεργαστεί πλήρως με τη Διεθνή Υπηρεσία Ατομικής Ενέργειας (IAEA).
Παράλληλα, Ευρωπαίοι αξιωματούχοι εκτιμούν ότι η προοπτική επαναλειτουργίας των Στενών του Ορμούζ μπορεί να συμβάλει στη σταθεροποίηση των ενεργειακών αγορών και στη μείωση των πιέσεων που έχουν καταγραφεί τους τελευταίους μήνες στις τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου. Ο Βρετανός πρωθυπουργός Keir Starmer χαρακτήρισε τη συμφωνία «σημαντικό βήμα προς τα εμπρός», τονίζοντας ότι η ελεύθερη ναυσιπλοΐα στην περιοχή πρέπει να αποκατασταθεί πλήρως και μόνιμα.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες που έχουν δημοσιοποιηθεί, το προσχέδιο της συμφωνίας προβλέπει μεταξύ άλλων προσωρινή χαλάρωση ορισμένων πετρελαϊκών κυρώσεων, απελευθέρωση μέρους παγωμένων ιρανικών κεφαλαίων και ένα νέο πλαίσιο διαπραγματεύσεων για το μέλλον του πυρηνικού προγράμματος της χώρας.
Ωστόσο, Ευρωπαίοι διπλωμάτες επισημαίνουν ότι η διαδικασία απέχει ακόμη από την οριστική ολοκλήρωσή της. Ζητήματα όπως ο εμπλουτισμός ουρανίου, οι μηχανισμοί επιθεώρησης και η εφαρμογή των συμφωνηθέντων παραμένουν ανοιχτά και αναμένεται να αποτελέσουν αντικείμενο νέων διαπραγματεύσεων το προσεχές διάστημα.
Παρά την αισιοδοξία, η Ευρωπαϊκή Ένωση διατηρεί σε ισχύ άλλα καθεστώτα κυρώσεων που σχετίζονται με ζητήματα ανθρωπίνων δικαιωμάτων και περιφερειακής ασφάλειας, γεγονός που δείχνει ότι οποιαδήποτε προσέγγιση με την Τεχεράνη θα είναι σταδιακή και συνδεδεμένη με συγκεκριμένες δεσμεύσεις.
Οι επόμενες εβδομάδες θεωρούνται κρίσιμες για την πορεία της συμφωνίας, καθώς από την εφαρμογή των πρώτων μέτρων και την πρόοδο των τεχνικών διαπραγματεύσεων θα εξαρτηθεί αν η παρούσα διπλωματική πρωτοβουλία θα εξελιχθεί σε μια πιο μόνιμη διευθέτηση των σχέσεων μεταξύ Δύσης και Ιράν.
