«Πώς έγινε αυτό»; Αυτό ήταν το ερώτημα που επικρατούσε χθες στους περισσότερους υποψηφίους της ΝΔ που έζησαν την ανατροπή. Αυτοί, δηλαδή, που έμαθαν με τον… δύσκολο τρόπο ότι η μεγάλη αποχή και η έλλειψη συσπείρωσης οδήγησε σε εκλογική ισοπέδωση τους υποψηφίους που κατέρχονταν ως «φαβορί» στον δεύτερο γύρο των εκλογών, καθώς προηγούνταν.
Για την ακρίβεια, ό,τι συνέβη στους δύο μεγάλους Δήμους, Αθήνας και Θεσσαλονίκης δηλαδή, συνέβη και στις τέσσερις από τις έξι περιφέρειες που έχασε η ΝΔ: Ανατροπή. Εκεί, οι υποψήφιοι που κατέβαιναν με τον αέρα -αν όχι του νικητή- αλλά του φαβορί, είχαν προηγηθεί στον πρώτο γύρο των αυτοδιοικητικών εκλογών. Σε ορισμένες περιπτώσεις, μάλιστα, με μεγάλη διαφορά. Η λογική έλεγε ότι η δεύτερη Κυριακή θα οδηγούσε σε «περίπατο». Όμως οι υποψήφιοι που προηγούνταν, υπολόγιζαν χωρίς την… αποχή.
Επειδή οι αριθμοί λένε την αλήθεια: Στον Δήμο Αθηναίων, η τεράστια αποχή είχε συντριπτικά αποτελέσματα για την υποψηφιότητα του απερχόμενου δημάρχου, Κώστα Μπακογιάννη. Από τους 449.902 εγγεγραμμένους, ψήφισαν μόλις οι 120.261. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα, ο Κώστας Μπακογιάννης να χάσει 7.397 ψήφους μέσα σε μια μόλις εβδομάδα. Από 57.800 της πρώτης Κυριακής, τη δεύτερη πήρε 50.403 ψήφους, ενώ αντίθετα, ο Χάρης Δούκας πέτυχε μεγάλη συσπείρωση, εκτοξεύοντας τις ψήφους του από τις 19.842 στις 64.055. Κάτι παρόμοιο έγινε και στον Δήμο Θεσσαλονίκης, όπου ο Κωνσταντίνος Ζέρβας έχασε 1.679 ψήφους, παίρνοντας 26.092 την πρώτη Κυριακή και 24.413 τη δεύτερη. Σχεδόν όσο είχε πάρει δηλαδή στον πρώτο γύρο ο νέος δήμαρχος Θεσσαλονίκης, Στυλιανός Αγγελούδης, ο οποίος χθες έλαβε 50.305 ψήφους.
Το ίδιο συνέβη και σε άλλους δήμους της χώρας. Ένα παράδειγμα είναι αυτό της Ηγουμενίτσας, όπου ο νυν δήμαρχος Γιάννης Λώλος κατήλθε ως φαβορί, αφού προηγείτο στον πρώτο γύρο, όμως οι ψήφοι του μειώθηκαν από 5.552 σε 4.484 τη δεύτερη Κυριακή. Έτσι, ο Παναγιώτης Νταής, που έλαβε στις κάλπες 8.532 ψήφους από 5.051 της πρώτης Κυριακής, αναδείχθηκε νέος δήμαρχος. Η μειωμένη κατά 9,16% συμμετοχή των δημοτών στον δεύτερο γύρο κόστισε στον απερχόμενο δήμαρχο.
Δεν συνέβη το ίδιο ωστόσο στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, όπου ο Χριστόδουλος Τοψίδης κέρδισε παίρνοντας… λιγότερες ψήφους. Και για την ακρίβεια 558 λιγότερες (έλαβε 107.561 έναντι 108.119 του πρώτου γύρου), με τον απερχόμενο περιφερειάρχη Χρήστο Μέτιο, να χάνει 25.478 ψήφους από τον πρώτο γύρο (είχε λάβει 129.402) στον δεύτερο (έλαβε 103.402). Η συμμετοχή σε αυτή την περιφέρεια συρρικνώθηκε στο 35,26% από 51,24% του πρώτου γύρου, πήραν δηλαδή την τελική απόφαση 228.945 από τους 649.294 εγγεγραμμένους.
Στην Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου, οι δύο υποψήφιοι έμοιαζαν να έχουν… ανταλλάξει τα ποσοστά που έλαβε ο καθένας στον πρώτο γύρο. Με τη συμμετοχή συρρικνωμένη στο 35,22% από 45,56% του πρώτου γύρου, ο Αλκιβιάδης Στεφανής ο οποίος κατερχόταν με τον αέρα του φαβορί από τον πρώτο γύρο όπου είχε πάρει 40.140 ψήφους, έχοντας μεγάλη διαφορά από τον Κωνσταντίνο Μουτζούρη που είχε συγκεντρώσει 33.952, βρέθηκε προ εκπλήξεως. Ο νυν περιφερειάρχης, δεν κάλυψε απλά τη διαφορά, εκτοξευόμενος στις 42.285 ψήφους, αλλά συρρίκνωσε και τις ψήφους κ. Στεφανή στις 35.040, ουσιαστικά παίρνοντας το… αίμα του πίσω.
Στη Θεσσαλία, η συρρικνωμένη κατά 19,18% συμμετοχή, στέρησε από τον απερχόμενο περιφερειάρχη, Κώστα Αγοραστό, 50.564 ψήφους. Ψήφους που αν είχε, θα οδηγούσε στο να κρατήσει οριακά την Περιφέρεια, μετά από ένα σκληρό ντέρμπι. Κι αυτό γιατί το ποσοστό του συρρικνώθηkε στις 105.140 από 155.704 ψήφους τη δεύτερη Κυριακή, ενώ αντίθετα, ο Δημήτρης Κουρέτας πήρε τη νίκη με 155.638 (έναντι 128.336 του πρώτου γύρου). Πάντως και στην περίπτωση της Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας, ο “γαλάζιος” υποψήφιος Γιώργος Κασαπίδης ήταν σχεδόν μαζί στο νήμα με τον “αντάρτη” Γιώργο Αμανατίδη (είχαν περίπου 2.000 ψήφους διαφορά), όμως η συρρίκνωση της συμμετοχής από 50,60% σε 33,79% από Κυριακή σε Κυριακή του στέρησε περίπου 10.000 ψήφους. Αντίθετα, ο Γιώργος Αμανατίδης πρόσθεσε ακόμα περίπου 2.000 ψηφοφόρους και κέρδισε την Περιφέρεια με 62.436 ψήφους, έναντι 47.543 του απερχόμενου περιφερειάρχη Γιώργου Κασαπίδη.
Χαρακτηριστικό είναι το γεγονός ότι ακόμα και στη μοναδική κερδισμένη -του ΄β γύρου- Περιφέρεια για τη Νέα Δημοκρατία, αυτή της Πελοποννήσου, ο Δημήτρης Πτωχός πήρε τη νίκη και τη δεύτερη Κυριακή έχοντας χάσει 33.908 ψήφους. Έλαβε δηλαδή 109.401 ψήφους από 143.309 της πρώτης Κυριακής, με τον «αντάρτη» Πέτρο Τατούλη να χάνει κι αυτός ψήφους, αφού από 107.136 της πρώτης Κυριακής έλαβε 97.919. Και εδώ, η συμμετοχή των πολιτών συρρικνώθηκε στο 32,96% από 53,58% της πρώτης Κυριακής. Στις κάλπες δηλαδή κατήλθαν στον δεύτερο γύρο οι 219.298 από τους 663.349 Πελοποννήσιους.
Καλημέρα!
Γιατί συνέβη αυτό λοιπόν; Τα αποτελέσματα αυτά μπορεί να εξέπληξαν πολλούς στη ΝΔ, όμως η αλήθεια είναι ότι υπήρξε ενδεχομένως μια… νωθρότητα σε ορισμένες από τις υποψηφιότητες που κατέρχονταν ως φαβορί και δεν «δούλεψαν» αρκετά για να πετύχουν μεγάλη συσπείρωση (όπως αποδείχθηκε και εκ του αποτελέσματος). Οι ψηφοφόροι, από την άλλη, θεώρησαν πως το πολιτικό μήνυμα είχε δοθεί από την πρώτη Κυριακή και γι’ αυτό προτίμησαν τον καναπέ -ή, πιθανότατα κάποιο καφέ λόγω και της καλοκαιρίας- αντί να κατευθυνθούν ξανά στις κάλπες για να στηρίξουν πρόσωπα.
Ένας άλλος παράγοντας που φαίνεται να έπαιξε τον ρόλο του είναι και η συστράτευση/συμμαχία της αντιπολίτευσης κατά των υποψηφίων της ΝΔ. Αν και αυτό δεν είναι το διακύβευμα, μιας και υπήρχαν περιπτώσεις που υποψήφιοι στον πρώτο γύρο είχαν πάρει περισσότερες ψήφους από όλους τους άλλους υποψηφίους, αλλά στον δεύτερο έχασαν τη μάχη.
